# Naar de aarde — beeld, kaart, modellen en geluid

De hieronder toegeschreven beeldassets zijn op 18 september 2026 opgehaald voor de OS26-preview. De planeettexturen, kaartlagen en foto’s zijn bestaand bronmateriaal. De film projecteert, belicht en kadert ze in realtime. Particles, wolken, modellen en passagegeluiden worden in code opgebouwd. De hoofdscore is een originele muziekcue via Runway / Lyria 3 Pro. De actieve aankomst gebruikt echte 3DBAG-stadsgeometrie en twee bewegende interieurfilms uit Runway / Seedance 2.5; bronnen en eerder gegenereerde archiefclips staan hieronder afzonderlijk beschreven.

## Planeettexturen

**Credit: Solar System Scope / INOVE, op basis van NASA-beeld- en hoogtedata, [CC BY 4.0](https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/).**

De [officiële texturepagina](https://www.solarsystemscope.com/textures/) geeft de licentie voor de hele verzameling. Dit zijn equirectangulaire mappen voor projectie op een bol. Het zijn artistiek gekleurde compilaties van observatiedata; de maker meldt dat onvolledig gekarteerde gebieden kunnen zijn aangevuld. Ze zijn geen ongecorrigeerde opname uit één camera.

| Bestand | Exacte downloadbron | Bewerking |
| --- | --- | --- |
| `sun.jpg` | [2k_sun.jpg](https://www.solarsystemscope.com/textures/download/2k_sun.jpg) | JPEG opnieuw gecomprimeerd, 2048 × 1024 |
| `jupiter.jpg` | [2k_jupiter.jpg](https://www.solarsystemscope.com/textures/download/2k_jupiter.jpg) | JPEG opnieuw gecomprimeerd, 2048 × 1024 |
| `mars.jpg` | [2k_mars.jpg](https://www.solarsystemscope.com/textures/download/2k_mars.jpg) | JPEG opnieuw gecomprimeerd, 2048 × 1024 |
| `moon.jpg` | [2k_moon.jpg](https://www.solarsystemscope.com/textures/download/2k_moon.jpg) | JPEG opnieuw gecomprimeerd, 2048 × 1024 |
| `earth.jpg` | [8k_earth_daymap.jpg](https://www.solarsystemscope.com/textures/download/8k_earth_daymap.jpg) | JPEG opnieuw gecomprimeerd, 8192 × 4096; extra detail voor de nadering van Europa |

## Geografische afdaling: NASA en PDOK

**Wereldkaart, Europa en Nederland: NASA/GSFC Blue Marble, via NASA GIBS — publiek domein.** De drie bestanden gebruiken de laag `BlueMarble_ShadedRelief` in EPSG:4326. Bron: [NASA GIBS-laagmetadata](https://gibs.earthdata.nasa.gov/layer-metadata/v1.0/BlueMarble_ShadedRelief.json). Blue Marble is een samengestelde aardobservatiekaart; het is geen actuele satellietvideo.

**Noord-Holland, Amsterdam, centrum en Tuschinsky: PDOK / Beeldmateriaal Nederland, Luchtfoto RGB 2025 Ortho HR — [CC BY 4.0](https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/).** Bron en gebruiksrecht: [PDOK Luchtfoto RGB (Open)](https://www.pdok.nl/introductie/-/article/pdok-luchtfoto-rgb-open-), [publicatie luchtfoto 2025](https://www.pdok.nl/-/luchtfoto-2025-nu-beschikbaar-bij-pdok). De WMS-laag is `2025_orthoHR`.

| Bestand in `mapping/` | Bron | Beeldformaat |
| --- | --- | --- |
| `globe.jpg` | NASA GIBS, volledige wereld: −180°/−90° tot 180°/90° | 8192 × 4096 |
| `europe.jpg` | NASA GIBS | 2500 × 2000 |
| `netherlands.jpg` | NASA GIBS | 2200 × 2200 |
| `north-holland.jpg` | PDOK 2025 Ortho HR | 1800 × 1800 |
| `amsterdam.jpg` | PDOK 2025 Ortho HR | 2400 × 2400 |
| `centre.jpg` | PDOK 2025 Ortho HR | 2400 × 2400 |
| `tuschinsky.jpg` | PDOK 2025 Ortho HR | 2400 × 2400 |

De exacte WMS-downloadverzoeken, geografische beeldgrenzen en providers van de zes regionale detailniveaus staan in [`mapping/manifest.json`](mapping/manifest.json). De beelden worden naar dezelfde WGS84-aarde geprojecteerd, met een geleidelijke overgang naar meer detail. De renderer maskeert ontbrekende witte PDOK-watertegels naar de onderliggende kaart en voegt belichting, kleurcorrectie en procedurele wolken toe. De bronbeelden zelf zijn niet door generatieve AI ingevuld. De aankomstcoördinaten zijn **52.36651972° N, 4.89464442° E**, Reguliersbreestraat 26, Amsterdam. De kaartafdaling beslaat 30–37,7 seconden en bereikt ongeveer 520 meter hoogte boven Amsterdam. Van 37,7 tot 38,36 seconden sluit de geogerefereerde camera aan op de onderstaande echte 3D-stadsgeometrie. De luchtfoto’s worden daarna niet als platte gevel of straatopname getoond.

## 3D Amsterdam en Tuschinski

**© 3DBAG by tudelft3d and 3DGI**, [CC BY 4.0](https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/), [verplichte digitale bronvermelding](https://docs.3dbag.nl/en/copyright/). De officiële [3DBAG API](https://api.3dbag.nl/) leverde op 19 september 2026 2.158 unieke BAG-panden in een uitsnede rond het Rembrandtplein en Tuschinski. Dichtbij gebruiken we echte LoD2.2-dak- en gevelvlakken, verder weg LoD1.3. De gegevens zijn lokaal meegeleverd; er is geen Google Earth- of betaald kaartaccount vereist.

De oorspronkelijke geometrie is naar lokale metrische coördinaten omgezet, op centimeters afgerond en getrianguleerd tot 170.126 driehoeken. Voetafdrukken en hoogtes blijven van de bron; kleur, licht, gevelreliëf en vestibule zijn artistieke toevoegingen. De zichtbare straatgevels krijgen projectieve texturen uit vijftien door de gebruiker aangeleverde Google Street View-foto’s (april 2022, 640 × 480). Cameracoördinaten, kijkrichting, pitch en horizontale beeldhoek van 100° komen uit de bijgeleverde camerametadata. De beelden worden op de bestaande 3DBAG-gevels geprojecteerd met zichtbaarheidstest en echte parallax. Dit reconstrueert geen nieuwe geometrie uit fotogrammetrie; lage bronresolutie en enkele meters GPS-afwijking blijven zichtbaar. De originele bestanden, camerametadata en credits staan in `city/street-reference/`. De tramrails volgen de oorspronkelijke straatas; bestrating, stoepen en bovenleidingen zijn metrisch opgebouwde artistieke toevoegingen. Tuschinski behoudt de scherpere hieronder toegeschreven foto van Andreas Praefcke op het bestaande gevelreliëf. Dit is geen fotogrammetrisch gescand interieur.

De 3D-camera loopt van 37,7 tot 48,4 seconden via Rembrandtplein en Reguliersbreestraat door de gemodelleerde entree. Vanaf 48 seconden speelt de gedeelde foyerfilm in het terugliggende portaal, met een perspectivische match naar volledig beeld van 48,32 tot 48,48 seconden. Exacte aanvraag-URL, RD/WGS84-origine, BAG-ID, bewerkingen, bestandsformaten en reproduceerbare omzetting staan in [city/README.md](city/README.md) en [city/manifest.json](city/manifest.json).

## Amsterdam

### `amsterdam.jpg`

- **Foto:** KARTY JazZ, *Amsterdam Heritage City View from Lookout*, 17 september 2016.
- **Licentie:** [CC0 1.0](https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/).
- **Bron en licentieverklaring:** [Wikimedia Commons](https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Amsterdam_Heritage_City_View_from_Lookout.jpg).
- **Origineel bestand:** [download](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/58/Amsterdam_Heritage_City_View_from_Lookout.jpg).
- **Bewerking:** verkleind van 5184 × 3456 naar 1600 × 1067, JPEG opnieuw gecomprimeerd. Een hoge stadsblik vanuit A'DAM Lookout; geen satellietbeeld.

### `rembrandtplein.jpg`

- **Foto:** Yair Haklai, *Rembrandtplein-Amsterdam-2*, 19 augustus 2011.
- **Licentie:** [CC BY-SA 3.0](https://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/). Dit afgeleide beeldbestand blijft beschikbaar onder dezelfde licentie.
- **Bron en licentieverklaring:** [Wikimedia Commons](https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Rembrandtplein-Amsterdam-2.jpg).
- **Origineel bestand:** [download](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/41/Rembrandtplein-Amsterdam-2.jpg).
- **Bewerking:** verkleind van 3264 × 2448 naar 1600 × 1200, JPEG opnieuw gecomprimeerd. Dit is historische straatfotografie; geen claim dat de inrichting die van 2026 is.

### `tuschinsky.jpg`

- **Foto:** Andreas Praefcke, *Amsterdam Tuschinski*, juni 2008.
- **Licentie:** [CC BY 3.0](https://creativecommons.org/licenses/by/3.0/), gekozen uit de aangeboden dubbele licentie.
- **Bron en licentieverklaring:** [Wikimedia Commons](https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Amsterdam_Tuschinski.jpg).
- **Origineel bestand:** [download](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/0b/Amsterdam_Tuschinski.jpg).
- **Bewerking:** verkleind van 3264 × 2448 naar 1600 × 1200, JPEG opnieuw gecomprimeerd. Bestaande gevel aan de Reguliersbreestraat, gefotografeerd in 2008.

De namen van makers dienen ter naamsvermelding; zij onderschrijven OS26 niet. Behoud deze credits en de toepasselijke licenties bij verdere distributie van de assets.

## Bewegende aankomstfilms

**Productie: OS26 / Studio Hyra, via Runway — Seedance 2.5, 18–19 september 2026.** De lokaal meegeleverde MP4’s zijn gegenereerde animaties voor deze preview, geen documentaire video-opnamen van het theater. De oorspronkelijke gegenereerde clips bevatten elk 121 frames op 24 fps (5,041667 seconden; aangevraagd als vijf seconden). De montage gebruikt uitsneden op oorspronkelijke snelheid (1×), zonder versnelde fotografie. De particle-stroom, wolken en tekstwerking komen uit de live browsercode en zijn geen onderdeel van de generatieve videobeelden.

| Bestand in `arrival/` | Beeld / formaat | Begin in de reis | Offset in bronclip | Runway-sessie |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| `facade.mp4` | Tuschinsky-entree, 1112 × 834; alleen bronarchief | Speelt niet meer in de reis | — | `808e5272-6f99-4df8-a30a-d869140bf773` |
| `doorway.mp4` | Lobby, openende deuren en middenpad, 1280 × 720 | 48 s in het 3D-portaal; beeldvullende match 48,32–48,48 s | 0 s | `9a0121ca-56fe-46b5-918f-ff449c7686d6` |
| `hall-continuation.mp4` | Vervolg door middenpad zaal 1, 1280 × 720 | 53 s | 0 s | `21afdc66-4838-4809-837b-a4091d0e6d0a` |

De gevelanimatie gebruikt `tuschinsky.jpg` van **Andreas Praefcke**, *Amsterdam Tuschinski* (juni 2008), onder **CC BY 3.0**; de oorspronkelijke foto en naamsvermelding staan hierboven. De lobby- en zaalanimatie gebruiken door de gebruiker aangeleverde interieurreferenties van Tuschinsky. Er wordt geen fotograaf ingevuld wanneer die niet is meegeleverd. De lokale uploadpaden worden niet gepubliceerd.

Shotgrenzen, offsets en modelherkomst staan in [`arrival/manifest.json`](arrival/manifest.json). De oorspronkelijke drie generaties gebruikten samen 450 Runway-credits. De nieuwe doorgang en het daarop aansluitende zaalshot op 19 september 2026 gebruikten samen 300 bestaande credits (totaal 750). Het startbeeld is frame 3,65 s van de eerdere lobbyclip; het eindbeeld is frame 0,8 s van de zaalclip. Het vervolgshot begint vanuit het exacte frame op 5,0 s van `doorway.mp4`. De oude `facade.mp4`, `lobby.mp4` en `hall.mp4` blijven als bron bewaard en spelen niet meer apart in de reis. De 3DBAG-aanvlucht en vernieuwde particlewerking gebruiken geen nieuwe Runway-generaties; het totaal blijft 750 credits. De filmcompositie voegt kadering, kleurcorrectie en zachte ontluiking toe; de gegenereerde clips zijn projectmateriaal. De rechten en naamsvermelding van de gebruikte referentiefoto’s blijven van toepassing; de NASA- en PDOK-kaartlicenties geven geen aanvullende rechten op deze video’s. De openbare filmtijd loopt 58 seconden: kaartafdaling vanaf 30 s, 3D-stad vanaf 37,7 s, foyerfilm vanaf 48 s en het aansluitende zaalshot van 53 tot 58 s. Het manifest bewaart de oorspronkelijke choreografietijden; `journey-timeline.js` vertaalt deze zonder de native videoclips te versnellen of vertragen.

## Code-modellen en filmknipogen

De maanrover, één communicatiesatelliet en drie kleine filmknipogen zijn lokaal opgebouwde Three.js-geometrie in `vibe2-journey.js` en `journey-cameos.js`:

- Mars: een habitat, astronaut en teeltkas als knipoog naar *The Martian*.
- Maan: een kleine gele rupsrobot naast de rover als knipoog naar *WALL-E*.
- Satelliet: een geanimeerd boommannetje dat een lichtdeeltje vangt en weer loslaat als knipoog naar *Guardians of the Galaxy*.

Er zijn hiervoor geen externe personagemodellen, filmbeelden, stemmen of filmlogo’s opgenomen. De knipogen zijn onderdeel van deze Omniverse-ontwerppreview. De planeten, afstandsschaal en reisduur zijn filmisch vormgegeven; dit is geen natuurkundige simulatie van een echte ruimtevlucht.

Three.js is lokaal meegeleverd in `public/vendor/`; de bijbehorende MIT-licentie blijft daarbij staan. Particlebeweging, dieptewerking rond letters en beeld, wolken en camera-animatie worden live in de browser berekend. Tijdens de ruimtepassages volgen 393.216 matte korrels hetzelfde ruimtelijke pad als de camera. Elf Gauss-filamenten combineren een dichte kern, fijn stof en bokeh vlak voor de lens voor de wormhole-passages tussen de planeten. Dit zijn realtime punten met echte diepte, geen gegenereerde particlefilms. De schermfinale gebruikt afzonderlijk het bestaande 327.680-korrel RiverV2-materiaal met een vaste metrische boog en uit het filmscherm gekalibreerde perspectiefprojectie; glyph-afstandsvelden sturen de weving door letteropeningen.

## Muziek en geluid

De standaardmuziek is een originele instrumentale OS26-compositie, op 19 september 2026 gegenereerd via Runway / Lyria 3 Pro (8 bestaande credits). De volledige broncue blijft zonder interne montage op oorspronkelijke snelheid, genormaliseerd en met een stille uitloop tot 58 seconden meegeleverd als `audio/omniverse-adventure-full.mp3`; productiegegevens staan in `audio/provenance.json`. Er zijn geen opnamen, stemmen of melodieën uit de genoemde films aangeleverd.

`journey-audio.js` combineert ditzelfde gedecodeerde audiobestand met de afzonderlijk getimede Web Audio-passagegeluiden, percussie en ruimtelijke effecten. Afspelen, pauze, seeking en cloudexport volgen dezelfde filmtijd en audiobron. Een verbeterde eigen procedurele compositie is beschikbaar als expliciet gemelde terugval wanneer het muziekbestand niet kan laden; de cloudexport stopt in dat geval in plaats van stilzwijgend een andere score te renderen.

Het Omniverse-sounddesign en de zes selecteerbare nummers uit de bestaande Dreamly-bibliotheek zijn projectmateriaal. De catalogus in `public/vibe2-tracks.json` verwijst naar de bestaande openbare Supabase Storage-bestanden; er worden geen databasecredentials meegestuurd. De rechten op dit projectmateriaal worden niet vervangen door de licenties van NASA-, PDOK- of Commons-beelden. Microfooninput blijft lokaal, wordt niet opgenomen of geüpload en wordt niet naar de speakers geleid.

## Onderzoek voor de animatieverfijning

Geraadpleegde primaire studio-publicaties; de realtime implementatie is een eigen vertaalslag van deze principes, geen gebruik van Pixar-software of assets:

- [Disney Animation — Animation](https://www.disneyanimation.com/process/animation/): timing, anticipatie, nabeweging en secundaire actie. Toegepast op de afzonderlijke geledingen van de filmknipogen.
- [Pixar RenderMan — Incredible Cinematography](https://renderman.pixar.com/stories/incredible-cinematography): een bewust bediende fysieke camera, kadering en belichtingsrichting. Toegepast op doorgaande camerabeweging met een rustige horizon.
- [Pixar RenderMan — Cars 3](https://renderman.pixar.com/stories/cars-3): materiaalvariatie en voelbare oppervlakken. Toegepast met ruwheid, subtiel reliëf en brede reflecties.
- [Pixar RenderMan — Cinematography with Soul](https://renderman.pixar.com/stories/cinematography-with-soul): licht en materiaalgevoel als onderdeel van de vertelwijze.
- [Pixar — WALL-E](https://www.pixar.com/wall-e): de ruimtelijke en filmische enscenering van de sterren om beweging voelbaar te maken. De bestaande particle-vlucht gebruikt echte parallax en wisselt nabijheid af met overzicht.
